2013 - 53
voor permanente bewoning. De meeste namen komen maar één
keer voor. Mogelijk seizoensarbeiders. Dat is niet zo vreemd.
Tussen 1663 en 1673 zijn er mensen geweest die enige jaren op het
Nieveen hebben gewoond, maar in die tijd geen kinderen kregen.
Dan haal je de boeken niet. Als je er wel woont, maar niet in de
kerkelijke administratie terecht komt, kun je wel in het
haardstedenregister staan.
Het haardstedengeld was een belasting op huis en bezittingen.
Er zijn bovendien nog gezinnen, die wel kinderen laten dopen, maar
toch niet in het haardstedenregister voorkomen, omdat ze er niet
woonden op het moment dat het register werd opgemaakt.
In het haardstedenregister van 1691, ca. 20 jaar later zijn
er ondertussen 31 huizen. Na 1672 worden de omstandigheden
gunstiger en neemt het aantal dopelingen, net als het aantal
gezinnen dat meerdere malen kinderen laten dopen in rap tempo
toe. Tussen 1673 en 1697 zo'n 150 kinderen, ze zijn allen in
Gasselte gedoopt.
Claes Jans
Harmen Eelkens
Herman Pieters
Tijes Vrij
Gosse Jacobs
Wie waren nu die oer-Gasseltenijveners, die in de administratie van
Gasselte staan?
Op het haardstedenregister van Gasselte van 1672, zijn de laatste
twaalf namen uit Gasselternijveen. Dat staat er niet, maar is aan de
hand van kerkelijke registers enigermate te reconstrueren.
Dat zijn:
Jan Wever
Jan van Bonnen
Sicke Hendriks
Geert Jans, Pander
Jannes van Elp
Otto Derks
Niet alleen het dopen, maar ook huwelijken vonden in Gasselte
plaats, evenals het avondmaal en begraven. Om het nog wat
ingewikkelder te maken, kwam de aanduiding van het Nieveen er
niet altijd bij te staan. Ds. A.C.Fabritius (1673—1715) schrijft nog
wel over mensen van Gasselternijveners, die vóór 1682 in Gasselte
zijn aangenomen, maar of die lijst volledig is, is een vraag. Al met
al, de administratie van de eerste Nijveners is niet echt waterdicht.
Ook als er al een predikant in Gasselternijveen is, die de dopen,
weliswaar zeer summier aantekent, gaan de heren Fabritius door
met de dopen in het Gasselter doopboek te schrijven.