15
14
met een geheel nieuwe, wel ingerichte
schouwburgloge benevens een talrijk
gezelschap artiesten.’ De kermis was
dit keer niet bijzonder levendig en wan
ordelijkheden vielen niet voor, behalve
een snijpartijtje in de nacht van don
derdag op vrijdag. Bijzondere vermel
ding verdiende het Théatre Franconie,
waar de familie Schwabe zeer beziens-
waardige voorstellingen gaf.
Kermis
Ter gelegenheid van de kennis van
1876 was er een Café Chantant op
vrijdagavond. Het gezelschap bestond
uit zes dames en heren, meest ‘Hol-
landsche artiesten onder directie en
met medewerking van den beroemden
komiek Henri Snoek. Alle door den
Heer Snoek voor te dragen comische
scenes geschieden in costuum. De
entree bedraagt 49 cent.’
Circus
Begin mei 1879 meldde zich het circus
van Paul Dassie en Blanes in Hooge
veen. Het ronde en mei gas verlichte
circus stond in de tuin bij de Sociëteit.
Vijf voorstellingen werden gegeven.
Het gezelschap bestond uit 28 artiesten
en goed gedresseerde paarden.
Eind mei 1879 maakte Menagerie Van
Kriegel en Patli bekend dat men op
doorreis naar Groningen hier enkele
voorstellingen zal geven met het voe
deren van roofdieren en dressuur door
de dierentemmer. Waarschijnlijk waren
dit de eerste roofdieren die men in
Hoogeveen kon aanschouwen. Stand
plaats was het Slood.
Het volgende circus kwam tijdens de
kermis in mei 1881. Dit was hel circus
van Schuitenvoorden en Dassie met
een gezelschap van 18 personen en 15
paarden. Gedurende marktdagen gaf
men voorstellingen op de Schutstreek
op hel land van Karstenberg. Behalve
dit paardenspul werden op de kermis
nog twee panorama’s en twee draai
molens opgesteld.
In 1883 kwam tijdens de kermis het
’Grand Théatre Franconie’, staande
vooraan op hel Slood, onder directie
van de familie Schwabe. Deze direc
tie had de eer hel geachte publiek te
berichten, 'dat zij hier gearriveerd is
Boycot circus en kermis
Op 7 april 1905 besloot de gemeente
raad dat circus en kennis in Hoogeveen
moesten worden afgeschaft. Acht stem
men vóór en zeven stemmen tegen.
Met één stem tegen zou het een kleine
vijftig jaar duren, voor dit besluit onge
daan werd gemaakt. Pas in juli 1953
kreeg het beroemde Circus Bever een
speelvergunning om op het markttter-
rein een voorstelling te geven. Tussen
1906 en 1953 waren circus en kermis
welkom in de aangrenzende gemeente
Ruinen. Hel terrein lag direct aan de
Toldijk. direct over het staatsspoor bij
café Blok. De gemeente Ruinen inde
graag het staangeld en de vermake
lijkheidsbelasting. Hei Hoogeveense
publiek kwam altijd massaal naar de
kermis en het circus. Ruinen maar
lachen, want die vaarde er we) bij.
De eerste die hier gebruik van maak
te, was hel grote circus P. Wilke. Dal
kreeg voor 30.- een vergunning om
op 10. 11 en 12 september 1910 voor
stellingen te geven op het terrein van
caféhouder Blok. Men kwam op zater
dag 10 september per extra trein van
Groningen. Diezelfde dag was er nog
een openingsvoorstelling ‘s avonds om
20.00 uur. Men had een eigen orkest
van 16 personen, een eigen electrische
installatie, prachtig paardenmateriaal
en internationale artiesten. Voor de
Dil is een originele foto van circus Wilke. Dit circus had vanwege het Hoogeveense ver-
bod op kermisattracties (dat ook op een circus van toepassing was) een standplaats net
buiten Hogeveen, in de gemeente Ruinen. Hoewel de foto niet zo erg duidelijk is zijn
er toch enkele personen te herkennen. Dat zijn: Jan van der Aa. Piet Warmels. Geert de
Jonge. Roelof Huizing. Cornelis Hagen en Jan Seubring.
Circus Wilke had op de jeugd een grote aantrekkingskracht. Op 12 september 1910 vier
den de kinderen van de openbare scholen het Koninginnefeest. Met de Asser Stafmuziek
voorop ging het in optocht naar het terrein naast de Rem. Kerk. Dezelfde dag w erd er ook
een bezoek gebracht aan het circus Wilke. Het feest was niet alleen voor de Hoogeveense
kinderen. Vanuit Alteveer. Zwinderen, Fluitenberg. Stuifzand. Hollandscheveld en Nieu-
weroord w erd de jeugd met trams naar het feestterrein gebracht.
De voorstellingen die door het circus gegeven werden kregen veel waardering van de
bezoekers. Van de voorstelling op zaterdagavond 12 september 1910 verscheen in de pers
het volgende: "Alle handen waren rap in de weer om circus Wilke een slandplaats te geven
even buiten Hoogeveen aan den overweg bij de Staatsspoor, ‘s Avonds was alles gereed en
honderden en honderden stroomden naar het paardespel, iets ongewoons hier. De tent was
stampvol. evenals gisteren zondag, gingen drommen mensen naar het circus. Over het-
geen gepresteerd werd kunnen we zeggen dat wat hierover al geschreven is, niet overdre
ven was. Hieraan hoeven wij niets toe te voegen. Wel willen wij wijzen op de goede orde,
die onder de honderden bewaard werd, zonder drang zowel binnen als buiten het circus.
De politie had niets te doen. Er was geen dronkenschap, geen wanklank. W ij herhalen wat
wij al meerdere malen schreven: laat af en toe de menschen, zij willen toch wat. iets zien
en hooren wat hen aangenaam bezig houdt. Dan heeft de politie geen w erk Uit dit citaat
blijkt eens temeer dat lang niet iedereen het met de ziensw ijze, ten aanzien van het verbod
op kennis- en circusatracties, van het Hoogeveensche college eens was.
