I
GENEALOGIE
Hugo Voerman
35
34
Fouten in acten Burgerlijke Stand
- In een huwelijksacte van 28 augustus 1875 slaat Aaltje Bremer geboekt als zoon
van...
- In de overlijdensakte van 18 februari 1909 staat Aaltje Bremer geboekt als doch
ter van Albert Jans Bremer en Albert Jans Martinus. (Dus een dochter van twee
mannen!
-In een overlijdensacte. gedateerd 24 november 1873. wordt onder andere als
aangever genoemd: Jan van Echten... 'Deze kan die acte niet onderteekenen, als
hebbende hij de kunst van schrijven niet geleerd’.
Oproep ’oude’ schoolfoto’s
Voor het archief van de Historische Kring Hoogeveen zijn wij op zoek naar school
foto’s. En dan voornamelijk klassenfoto's. Zowel die van de 'oudere' als van de
'jongere' jaren, o.a. de jaren vijftig en zestig, zijn welkom. U mag ze digitaal aanle
veren. met vermelding van de naam van de school, het jaar waarin de foto gemaakt
is en natuurlijk indien mogelijk de namen van de personen die er op staan. Kunt
u het niet digitaal doen, dan willen wij graag een kopie van de foto maken.
Enkele bekende namen van koetsen zijn:
- Berliner Duitse stadskoets
- Achenbacher (veelzijdige Duitse koets):
De oorsprong en het gebruik van de koets
door Cor Koopmans
Het woord koets’ is afgeleid van de plaatsnaam Koes (een dorp bij Györ in Hon
garije). waar het keizerlijk wagenpark zich bevond. Het eerdere gebruik van een
draagstoel voor het ven oer van hooggeplaatste personen werd rond 1580 vanuit
Hongarije dooreen nieuwe mode vervangen. Deze bestond uit een lichtgebouwde
cabine, die met vier riemen tassen twee assen was opgehangen. De twee paarden
werden bestuurd door een ruiter die op hel linker paard zat. In de late Middeleeu
wen ontstond in West-Europa een behoefte aan personentransport per wagen.
Uit die overgangsperiode kennen we allerlei verbodsbepalingen van vorsten, die
probeerden hel tij van deze ontwikkeling (vooruitgang) te keren. Dit was overi
gens tevergeefs.
Het eerst werd hel (edel(vrouwen toegestaan om per wagen te reizen. De eerste
rijtuigen uit die periode waren daarom vrouwenwagens. Deze wagens waren bijna
altijd met de bak direct op het onderstel bevestigd, iets dat verre van comfortabel
geweest moet zijn.
Koetsen waren voor: vrouwen, zieken en desnoods voor geestelijken, maar niet
voor stoere mannen. Elke man. die in de ridderstand verheven was. moest een
geoefend ruiter zijn.
Het rijden in een wagen w as in die tijd eigenlijk alleen maar voor watjes.
Ook koningen en pausen verplaatsten zich te paard, dan wel. volgens kerkelijk
voorschrift, op een tamme schimmel. Misschien komt het daardoor dat de Goed-
heiligman ook nu nog op een schimmel rijdt.
Rond de 16e eeuw begon het rijden in koetsen ook voor mannelijke edelen lang
zaam acceptabel te worden. De Franse koning Karel IX maakte zeil gebruik van
een hangende wagen ter gelegenheid van zijn huwelijk in 1569. Hij verweet zijn
edelen het gebruik hiervan als verwijfdheid. Pas in 1576 werd dit voertuig karos'
genoemd en werd het een inventaris van zijn koninklijke stallen. In de 17e eeuw
kreeg de karos een in riemen hangende wagenbak, die wat meer heen en weer
schommelde. Dit nam de stugheid en starheid w at weg. En deze constructie maak
te het ook mogelijk om een haakse bocht te maken met de wagen.
In de 18e eeuw heeft de ontwikkeling van de koets een grote stap voorwaarts
gemaakt. Er werden toen stalen veren toegepast (bladveren). Dit maakte het
mogelijk om ook raampjes rondom te plaatsen, wat eerder niet kon vanwege zijn
stugheid, want dan zou er geen ruit heel blijven.
De vorm waar een koets aan moest voldoen werd voor een deel bepaald door
de opdrachtgever. In de 19e eeuw waren er al verschillende soorten rijtuigen in
gebruik.
Óp hel platte land gebruikte men veel open boerenwagens. Luxe koetsen werden
veelal door de adel gebruikt, zowel in de steden als op het platteland.
Zeven generaties Geen janboel, wel een boel Jannen
1. Jan Duinkerken, geboren te Hoogeveen in augustgus 1965.
2. Jan Duinkerken, geboren te Rotterdam op 21 mei 1929. Hij is op 29 december
1954 getrouwd met Anna Elisabeth (Annie) Hemstede, geboren te Hoogeveen op
31 januari 1931. dochter van Gerrit Albertus Hemstede en Geessicn Stuifzand.
3. Jan Duinkerken, geboren te Zuidwolde op 17 maart 1899. Hij is getrouwd te
Weesp op 6 juli 1928 met Elske Poeze. geboren te Hindeloopen op 10 april 1903.
4. Jan Duinkerken, geboren te Hoogeveen op 19 mei 1866. overleden 1 oktober
1951. Hij is getrouwd te Hoogeveen op 23 januari 1897 met Jentje Haar, gebo
ren te Zuidwolde op 27 september 1866.
5. Jan Duinkerken, geboren op 9 juli 1832. overleden voor 1896. Hij is getrouwd te
Hoogeveen op 20 januari 1866 met Jentje Slagter. geboren 11 september 1838.
6. Jan Jans Duinkerken, gedoopt te Zuidwolde 17 september 1780. overleden te
Hoogeveen 13 december 1845. Hij was gehuwd met Femmigje Everts (1814)
en Grietien Everts Vos (1816).
7. Jan Jans Duinkerken, (ook Linde genaamd), overleden in 1801Hij was gehuwd
met Woltertje Klaas Vogelzang, overleden op 15 maart 1794.
Hugo Voerman.
